Maszt , 370 gatunków pająków, Rezerwat Radunia, Plemienia Ślężan, Sobótka w 1918-1923, Tradycje piwowarskie, Zimowisko nietoperzy, Lilia złotogłów, Browar w Sobótce, Podpiwniczenia w Sobótce, Protokół z 1995r., Mapa z 1936r, Medal jubileuszowy, Ślimaki, Motyle,
Maszt radiowo-telewizyjny na szczycie Ślęży - RTCN Ślęża (Radiowo Telewizyjne Centrum Nadawcze Ślęża) wybudowano w 1958 roku, natomiast maszt RTV o wysokości 136 metrów, zbudowano w 1972 roku. Zasięg tej stacji nadawczej, poprzez wybitne warunki propagacyjne góry Ślęży i zastosowanie wielkich mocy, jest wyjątkowo obszerny i obejmuje prawie całe województwo dolnośląskie (bez części zachodniej i krańców południowych), a także znaczne obszary województw: opolskiego i wielkopolskiego, a nawet fragmenty lubuskiego, łódzkiego czy śląskiego. Jest to jeden z najlepszych, pod względem powierzchni pokrycia sygnałem, obiekt nadawczy w Polsce. Źródło: Wikipedia.
[top]
W Masywie Ślęży występuje ponad 370 gatunków pająków, co stanowi połowę wszystkich występujących w Polsce (bywa to uznawane za dowód wibracji góry i istnienia tzw. miejsc mocy, do których lgną pająki). Na uwagę zasługuje dwucentymetrowy, seledynowy pająk Cheiracanthium elegans, który jako nieliczny w Polsce jest jadowity, a jego ukąszenie może spowodować chwilowy, miejscowy paraliż.
[top]
W rezerwacie Góra Radunia występuje endemiczny gatunek paproci zanokcica serpentynowa (Asplenium adulterinum ) związany głównie ze skałami serpentynitowymi i amfibolitowymi. Bardzo mała liczba stanowisk (do kilkunastu w całej Polsce) sprawia, że jest to gatunek szczególnie zagrożony wymarciem.
[top]
Do pierwszej połowy IX wieku Ślęża pełniła rolę pogańskiego ośrodka kultowego plemienia Ślężan. Czcili oni boga słońca na szczycie Ślęży oraz boga księżyca na szczycie Raduni. Wiele tajemnych obrzędów
i rytuałów odbywało się w tamtych czasach, a pozostałości pogańskiego kultu obserwowano do połowy XIX w postaci obrzędu palenia ognia w Noc Świętojańską oraz targów uznanych za amoralne. Więcej w dziale Legendy.
[top]
Sobótka w latach 1918-1923 mogła poszczycić się własnymi pieniędzmi zastępczymi z niemieckiego Geld zor Krisenzeit. Bony te, o wymiarach 93x67mm, były emitowane przez lokalne władze na skutek kryzysu gospodarczego lub wysokiej inflacji. Cechą charakterystyczną banknotów jest bogata szata graficzna przedstawiająca panoramę miasta z najważniejszymi zabytkami i monumentami. Na uwagę zasługuje rzadki banknot o nominale 2,5 feniga.
[top]
Tradycje piwowarskie w regionie Ślęży sięgają XIV, jednak dopiero w 20.III.1669 cesarz Leopold I wydał 88 domom mieszczańskim urbiarz piwny, będący prawem warzenia piwa. W roku 1785 powstał browar ze słodownią, w 1826r. istniały już 2 browary i 3 gorzelnie, a na podstawie notatki z 1845 wiadomo o 11 gospodach i szynkach. Więcej w dziale Co gdzie jak.
[top]
Na Raduni (573m), drugim pod względem wielkości szczycie Masywu Ślęży, w jednej z poniemieckich sztolni mają swoje zimowisko nietoperze. Wykryto siedem gatunków, wszystkie chronione (m.in. karlik malutki (Pipistrellus pipistrellus), Nocek duży (Myotis myotis) i Gacek brunatny (Plecotus auritus)).
[top]
Kolejnym rzadkim gatunkiem występującym w obrębie masywu Ślęży jest Lilia złotogłów (Lilium martagon L.) – gatunek byliny z rodziny liliowatych. Roślina osiąga wysokość od 40 do 150 cm, natomiast liście siedzące, podłużne, eliptycznie lancetowate, całobrzegie, o szerokości od 2 do 5 cm, są wyraźnie unerwione. W Polsce jest rośliną rzadką objętą ochroną ścisłą. Dawniej, gdy była jeszcze pospolita, jej cebulki uchodziły za przysmak w każdej postaci: surowej, gotowanej i pieczonej. Martagon w języku alchemii oznaczało roślinę poświęconą Marsowi. Źródło: Wikipedia.
[top]
Interesujące pismo z 1992 roku skierowane do Koła Naukowego przy Wydziale Inżynierii Chemicznej i Procesowej Politechniki Warszawskiej dotyczące historii oraz produkcji Browaru w Sobótce.
[top]
Notatka służbowa spisana 24 maja 1983 roku na okoliczność
penetracji podpiwniczeń pod nieistniejącymi już budynkami w rejonie
[top]
Protokół ze spotkania, z 1995r. dotyczącego odkrycia wejścia do podziemi w Sobótce.
[top]
Szczegółowa przedwojenna niemiecka mapa topograficzna w skali 1:25000, wydana w 1936r., przedstawiająca masyw Ślęży i okolice.
[top]
Medal okolicznościowy, wydany z okazji jubileuszu 500-lecia istnienia Sobótki 1399-1899 r.
Obchody tego jubileuszu przypadły na 25 i 26 czerwca 1899 roku. Awers przedstawia kościół św.
Jakuba - patrona Sobótki, natomiast rewers przedstawia panoramę miasta - widoczny kościół pw. św. Jakuba, kościół pw. św. Anny,
nieistniejący młyn zbożowy oraz Ślęża ze swoją kaplicą.
[top]
W masywie Ślęży wykryto 61 gatunków ślimaków czyli ponad 1/3 liczby znanych w Polsce. Postępująca degradacja środowiska powoduje ubożenie gatunków.
Stosunkowo liczne są tu reprezentowane gatunki alpejski np. poczwarka alpejska (Vertigo alpestris), ślimak obrzeżony (Helicodonta obvoluta), ślimak aksamitny (Helix holosericea), ślimak maskowiec (Isognomostoma personautum) oraz szklarka płaska (Oxychilus depressus). Gatunki pochodzenia karpackiego reprezentowane są przez znanego jedynie ze szczytu Ślęży, wymierającego ślimaka Lubomirskiego (Trichia lubomirskii) i ślimaka karpackiego (Perforatella vicina) oraz świdrzyka łamliwego (Balea perversa).
Źródło: Muzeum Ślężańskie.
[top]
Dokładniejszego zbadania doczekały się motyle dzienne całego Masywu. wśród chronionych wymienić należy pazia królowej (Papilio machaon). Lista tu występujących motyli obejmuje ok. 70 gatunków (około 45% występujących w Polsce) Na polanach można spotkać mieniącego się wielobarwnie, mieniaka tęczowego (Apatura iris), a także jego krewniaka A. ilia. Na tym obszarze, ale tylko na łące w Tąpadle występuje Euphydryas aurina, natomiast w pobliżu basenu w Sobótce stwierdzono trzy rzadkie gatunki Eumedonia chiron, Moculinea arcus, Gatunek ten w Polsce występuje lokalnie, głównie tam gdzie rośnie bodziszek błotny (Geranium palustre). Do rzadkich należy zaliczyć Maculinea nausttous, Licaenidas idas oraz Lysandra thersites.
Źródło: Muzeum Ślężańskie.
[top]
